{"id":5936,"date":"2008-09-18T00:05:05","date_gmt":"2008-09-17T23:05:05","guid":{"rendered":"http:\/\/heinesen.info\/wp\/?p=5936"},"modified":"2020-12-28T04:01:55","modified_gmt":"2020-12-28T04:01:55","slug":"at-vera-sjonligur-a-internetinum-er-tad-gott-ella-ringt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/blog\/2008\/09\/18\/at-vera-sjonligur-a-internetinum-er-tad-gott-ella-ringt\/","title":{"rendered":"At vera sj\u00f3nligur \u00e1 internetinum &#8211; er ta\u00f0 gott ella ringt&#8230;.?"},"content":{"rendered":"<div class=\"fcbkbttn_buttons_block\" id=\"fcbkbttn_left\"><div class=\"fcbkbttn_button\">\n\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/elinbheinesen\" target=\"_blank\">\n\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-content\/plugins\/facebook-button-plugin\/images\/standard-facebook-ico.png\" alt=\"Fb-Button\" \/>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div><div class=\"fcbkbttn_like \"><fb:like href=\"https:\/\/heinesen.info\/wp\/blog\/2008\/09\/18\/at-vera-sjonligur-a-internetinum-er-tad-gott-ella-ringt\/\" action=\"like\" colorscheme=\"light\" layout=\"standard\"  width=\"225px\" size=\"small\"><\/fb:like><\/div><div class=\"fb-share-button  \" data-href=\"https:\/\/heinesen.info\/wp\/blog\/2008\/09\/18\/at-vera-sjonligur-a-internetinum-er-tad-gott-ella-ringt\/\" data-type=\"button_count\" data-size=\"small\"><\/div><\/div><p><a href=\"http:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-content\/uploads\/2008\/09\/61013EFC-44D0-4939-B67E-83464E74781B_4_5005_c.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-6294\" alt=\"61013EFC-44D0-4939-B67E-83464E74781B_4_5005_c\" src=\"http:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-content\/uploads\/2008\/09\/61013EFC-44D0-4939-B67E-83464E74781B_4_5005_c-297x300.jpeg\" width=\"297\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-content\/uploads\/2008\/09\/61013EFC-44D0-4939-B67E-83464E74781B_4_5005_c-297x300.jpeg 297w, https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-content\/uploads\/2008\/09\/61013EFC-44D0-4939-B67E-83464E74781B_4_5005_c.jpeg 335w\" sizes=\"auto, (max-width: 297px) 100vw, 297px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Her eru svar upp\u00e1 nakrar spurningar, Birgir Kruse setti m\u00e6r \u00edsv. research til eina grein, hann skuldi skriva um interneti\u00f0, heimas\u00ed\u00f0ur og privatl\u00edv \u00ed apr\u00edl 2006.\u00a0<\/strong><strong>Hetta var\u00f0 skriva\u00f0 langt \u00e1\u00f0renn Facebook var til&#8230; men ta\u00f0 vit tosa um, passar r\u00e6ttiliga v\u00e6l til Facebook konsepti\u00f0 onkusvegna. \u00c1hugavert at lesa n\u00fa n\u00f8kur \u00e1r seinni.<\/strong><\/p>\n<p><em>1. Hv\u00ed f\u00f3r t\u00fa undir t\u00edna fyrstu heimas\u00ed\u00f0u?<\/em><\/p>\n<p>Fyrst og fremst av t\u00ed at eg vildi l\u00e6ra meg at programmera heimas\u00ed\u00f0ur vi\u00f0 html \u2013 og t\u00ed skuldi hava eina verk\u00e6tlan, har eg kundi venja f\u00f8rleikan. Hetta var \u00e1 v\u00e1ri 1997. Interneti\u00f0 var akkur\u00e1t byrja\u00f0 at booma, og eg var ikki \u00ed iva um, at hetta var framt\u00ed\u00f0in. Eg hev\u00f0i j\u00fast fingi\u00f0 at vita\u00f0, at eg var sloppin inn gj\u00f8gnum n\u00e1lareyga til Den Danske Filmskole \u00e1 filmshandrith\u00f8vundalinjuni, men hev\u00f0i ongan m\u00f8guleika fyri at f\u00e1a SU. T\u00ed hugsa\u00f0i eg um alternativar innt\u00f8kum\u00f8guleikar, me\u00f0an eg gekk \u00ed sk\u00fala, har eg kundi arbei\u00f0a heiman\u00edfr\u00e1 skeivar t\u00ed\u00f0ir. Eg metti, at html-programmering og f\u00f8rleikin at gera heimas\u00ed\u00f0ur, kundi gerast ein g\u00f3\u00f0 s\u00ed\u00f0ugesch\u00e4ft og eitt gott innt\u00f8kugrundarlag. T\u00e1 v\u00f3ru ikki so n\u00f3gv enn, sum dugdu at gera heimas\u00ed\u00f0ur \u2013 og eg setti m\u00e6r fyri at l\u00e6ra meg hetta, so eg kundi bj\u00f3\u00f0a meg fram.<\/p>\n<p>\u00cd hesum sambandi hev\u00f0i ta\u00f0 t\u00fddning at hava okkurt at presentera meg vi\u00f0 \u00e1 internetinum \u2013 eitt slag av c.v. \u2013 m\u00edtt egna pers\u00f3nliga fingramerki. Eg hev\u00f0i s\u00e6\u00f0 a\u00f0rar pers\u00f3nligar heimas\u00ed\u00f0ur hj\u00e1 \u00f8\u00f0rum, sum fascinera\u00f0u meg, j\u00fast t\u00ed t\u00e6r v\u00f3ru pers\u00f3nligar. T\u00e6r sj\u00f3nliggj\u00f8rdu menniskja\u00f0 aftanfyri, so tey gj\u00f8rdust n\u00e6rverandi onkusvegna. T\u00fa fekst innlit \u00ed l\u00edvi\u00f0 hj\u00e1 \u00f8\u00f0rum heilt fremmandum menniskjum \u2013 og ta\u00f0 fascinerandi l\u00e1 \u00ed, at t\u00fa kundi kenna teg sj\u00e1lvan aftur \u00ed n\u00f3gvum av t\u00ed, t\u00fa las og s\u00e1. Ta\u00f0 skapti eina kenslu av felagskapi \u2013 av netverki \u2013 millum tey, sum v\u00f3ru \u00e1 internetinum. Vit kendu ikki hv\u00f8nn annan \u2013 anna\u00f0 enn gj\u00f8gnum interneti\u00f0. Interneti\u00f0 gj\u00f8rdi ta\u00f0 m\u00f8guligt skj\u00f3tt at f\u00e1a eyga \u00e1 f\u00f3lk, sum ein hev\u00f0i naka\u00f0 til felags vi\u00f0. Og har vit ikki v\u00f3ru eins, kundu vit kanska supplera hv\u00f8rtanna\u00f0. Vit sj\u00f3nliggj\u00f8rdu okkara f\u00f8rleikar, og vit kundu skj\u00f3tt seta okkum \u00ed samband vi\u00f0 hv\u00f8rt anna\u00f0, um vit vildu, h\u00f3ast vit ikki kendu hv\u00f8nn annan \u00fati \u00ed veruleikanum.<\/p>\n<p>M\u00e6r d\u00e1mdi v\u00e6l henda n\u00fdggja mi\u00f0ilin og allar teir m\u00f8guleikar, hann gav, fyri at \u00fattrykkja naka\u00f0 \u2013 at yvirf\u00f8ra s\u00edn eksistens til ein virtuellan veruleika \u2013 og eg vildi fegin royna ta\u00f0\u2026 av forvitni, haldi eg. Sp\u00e6la meg sj\u00e1lvan \u00fat \u00ed hesa n\u00fdggju \u00f3kendu ver\u00f0. Bara fyri at vita, hvat hendi. Ta\u00f0 var ikki so tilvitandi \u2013 eg gj\u00f8rdi bara okkurt heilt spontant. Hygg her! Her eri eg. Solei\u00f0is livi eg. Og hetta dugi eg. Ta\u00f0 var r\u00e6ttiliga barnsligt. Men t\u00ed\u00f0in t\u00e1, t\u00e1 interneti\u00f0 tra\u00f0ka\u00f0i barnask\u00f3gvarnar, var eisini anna\u00f0lei\u00f0is og meira \u00f3sek. Undir \u00f8llum umst\u00f8\u00f0um l\u00e6rdi eg n\u00f3gv av t\u00ed \u2013 og ta\u00f0 hj\u00e1lpti m\u00e6r eisini at f\u00e1a heimas\u00ed\u00f0u-kundar. Eg gj\u00f8rdist faktiskt f\u00f8r fyri at liva av hesum tey tvey \u00e1rini, eg gekk \u00e1 filmsk\u00falanum.<\/p>\n<p><em>2. Eru heimas\u00ed\u00f0ur n\u00fdggja versi\u00f3nin av gamla foto-albumminum, sum l\u00e1 \u00e1 sofabor\u00f0inum og bara bleiv v\u00edst familju? Er heimas\u00ed\u00f0an ein intimari og innihaldsr\u00edkari \u00fatg\u00e1va av gamla foto-albumminum? Er naka\u00f0 mark? Hvat heldur t\u00fa\u2026?<\/em><\/p>\n<p>Hj\u00e1 n\u00f3gvum eru heimas\u00ed\u00f0ur helst bara ein forleinging av gamla foto-albumminum. Tey flestu hava eina trongd til at leggja fram onkran form fyri vitnisbur\u00f0 um, at vit eru til \u2013 at vit liva eitt l\u00edv \u2013 t.d. \u00ed einum foto-albummi. N\u00fa hava vit bara m\u00f8guleikan at leggja henda vitnisbur\u00f0 \u00e1 ein almennan mi\u00f0il, sum er tilgeingiligur \u00far \u00f8llum heiminum, har \u00f8ll, i\u00f0 hava \u00e1huga fyri hesum pers\u00f3ni ella familju kunnu vi\u00f0 lj\u00f3sins fer\u00f0 vitja og fylgja vi\u00f0 \u00ed l\u00edvinum hj\u00e1 hv\u00f8rjum \u00f8\u00f0rum tv\u00f8rtur um landam\u00f8rk. Ta\u00f0 er ein veruleiki, at vit liva \u00ed t\u00ed n\u00f3gv umr\u00f8ddu globalu bygdini \u00ed dag \u2013 \u00ed \u00f8llum f\u00f8rum \u00f8ll, sum aktivt br\u00faka teir mi\u00f0larnar, sum gera ta\u00f0 m\u00f8guligt.<\/p>\n<p>Samstundis eru pers\u00f3nligar heimas\u00ed\u00f0ur \u00ed veruleikanum ikki so \u2019almennar\u2019 kortini longur. Eftirhondini eru so \u00f8giliga n\u00f3gvar pers\u00f3nligar heimas\u00ed\u00f0ur, at hv\u00f8r einst\u00f8k heimas\u00ed\u00f0a f\u00e6r minni t\u00fddning og minni sj\u00f3nligheit \u00ed st\u00f3ra samanhanginum. Vit eru vor\u00f0in so von vi\u00f0 hetta n\u00fa, at ta\u00f0 ikki er l\u00edka forkunnugt longur. T\u00ed eru vit heldur ikki longur so forvitin eftir at sneyta \u00ed l\u00edvinum hj\u00e1 hv\u00f8rjum \u00f8\u00f0rum \u00e1 internetinum, sum vit v\u00f3ru \u00ed fyrstani. T\u00ed tr\u00fagvi eg, at ta\u00f0 \u00ed praksis meir og meir ver\u00f0ur solei\u00f0is, at ta\u00f0 aloftast bara eru tey, sum ta\u00f0 er relevant fyri, sum fara inn \u00e1 pers\u00f3nligar heimas\u00ed\u00f0ur. \u00d8ll hini eru r\u00e6ttiliga l\u00edkas\u00e6l.<\/p>\n<p><em>3. Um onkur ilskast um ta\u00f0 privata og sigur vi\u00f0 teg, at t\u00fa ert ein eksibitionistur, sum ger meg til ein voyeur, hvat sigur t\u00fa so?<\/em><\/p>\n<p>Ta\u00f0 mugu tey um. F\u00f3lk hava ymisk m\u00f8rk fyri bluferdigheit. Sj\u00e1lvandi havi eg eisini m\u00edni m\u00f8rk fyri, hvussu n\u00f3gv eg vil \u00fatstilla m\u00edtt privatl\u00edv, men eg kann ikki innr\u00e6tta meg eftir l\u00e6gsta felagsnevnara \u2013 t\u00ed so kann eg n\u00e6rmast einki siga. Summi eru so \u00f8giliga bluferdig \u2013 har skal einki til. T\u00e1 t\u00fa alment gevur pers\u00f3nligt \u00fattrykk fyri n\u00f8krum, sum \u201cnormalt\u201d ver\u00f0ur rokna\u00f0 sum privat, m\u00e1st t\u00fa bara vita, at t\u00fa alt\u00ed\u00f0 risikerar at tra\u00f0ka yvir m\u00f8rkini hj\u00e1 onkrum, sum eru eyka vi\u00f0kvom. Men um f\u00f3lk halda seg kunna br\u00faka s\u00edna bluferdigheit til naka\u00f0, so gott hj\u00e1 teimum. Eg kann ikki sj\u00e1lv br\u00faka ta\u00f0 til so n\u00f3gv \u2013 hv\u00f8r m\u00e1 finna s\u00e6r s\u00edni egnu m\u00f8rk.<\/p>\n<p>Eingin noy\u00f0ir teg til at fara inn \u00e1 eina heimas\u00ed\u00f0u \u2013 ta\u00f0 velur t\u00fa sj\u00e1lvur. Fert t\u00fa inn \u00e1 eina pers\u00f3nliga heimas\u00ed\u00f0u, t\u00fa ver\u00f0ur forarga\u00f0ur av, so er skuldin t\u00edn egna \u2013 eingin ba\u00f0 teg fara inn har av fyrstani t\u00ed\u00f0. Eg havi eisisini sj\u00e1lv m\u00f8rk \u2013 um tey eru v\u00ed\u00f0ari enn m\u00f8rkini hj\u00e1 \u00f8\u00f0rum. Eg kann eisini f\u00e1a ein feril av forargilsi av onkrum heimas\u00ed\u00f0um, sum eg haldi \u00fatstilla privatl\u00edvi\u00f0 hj\u00e1 f\u00f3lki \u00e1 ein \u00f3verdugan h\u00e1tt, men eg havi ikki r\u00e6tt kortini til at seta meg sum d\u00f3mara og stempla ta\u00f0 sum skeivt. Ta\u00f0 er teirra val, og eg kann eisini lata vera vi\u00f0 at fara inn har.<\/p>\n<p>N\u00fa tosi eg ikki um reint kriminellar heimas\u00ed\u00f0ur, sum t.d. misbr\u00faka b\u00f8rn og t\u00edl\u00edkt. Ta\u00f0 skal sj\u00e1lvandi ste\u00f0gast og meldast \u00ed stundini. Eg tosi bara um heimas\u00ed\u00f0ur, har f\u00f3lk geva \u00f8\u00f0rum innlit \u00ed privatl\u00edvi\u00f0 hj\u00e1 s\u00e6r. Ta\u00f0 er j\u00fa r\u00e6ttiliga \u00f3skyldugt \u00ed veruleikanum, t\u00ed ta\u00f0 einasta tey gera, er \u00ed roynd og veru at avv\u00e1pna seg sj\u00e1lvan og deila s\u00edna menniskjansligheit vi\u00f0 onnur. Eg dugi vi\u00f0 m\u00ednum besta vilja ikki ordiliga at s\u00edggja ta\u00f0 vandamikla \u00ed at vera erligur um, hv\u00f8r pers\u00f3nur t\u00fa ert \u2013 eisini sj\u00e1lvt um ta\u00f0 er h\u00fa\u00f0leyst erligur. Vit eru \u00f8ll menniskju, og hava ta\u00f0 mesta til felags kortini \u2013 hvat er ta\u00f0, sum er so t\u00fddningarmiki\u00f0 at kr\u00f3gva? T\u00fa gevur eisini bara \u00f8\u00f0rum betri m\u00f8guleika til at taka st\u00f8\u00f0u til t\u00edn \u2013 og sj\u00e1lvandi kanst t\u00fa ikki vera vinur vi\u00f0 \u00f8ll.<\/p>\n<p>Undir \u00f8llum umst\u00f8\u00f0um er ta\u00f0, t\u00e1 saman um kemur, torf\u00f8rari at s\u00edggja f\u00f3lk sum f\u00edggindar, sum framstilla seg sj\u00e1lvan sum bara menniskjanslig \u2013 sum familjur, mammur, p\u00e1par og b\u00f8rn \u00ed gle\u00f0i og sorg. Ta\u00f0 kann n\u00e6stan bara gagna \u00f8llum, t\u00ed ta\u00f0 f\u00f8rir okkum n\u00e6rri at hv\u00f8rjum \u00f8\u00f0rum.<\/p>\n<p>Sj\u00e1lv havi eg eisini n\u00e6stan bara positivar upplivingar av nettupp at vera sj\u00f3nlig \u00e1 netinum. Onkrum d\u00e1mar ta\u00f0 ikki, men sum sagt \u2013 ta\u00f0 er meira teirra egni trupulleiki, enn ta\u00f0 er m\u00edn. Tey flestu, sum hava so miki\u00f0 \u00e1huga, at tey t\u00edma at lesa um meg \u00e1 internetinum, eru bara gla\u00f0 fyri at f\u00e1a h\u00f8vi til at l\u00e6ra meg at kenna \u2013 eisini \u00e1 henda h\u00e1tt. Og ta\u00f0 skulu tey vera v\u00e6lkomin til.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Her eru svar upp\u00e1 nakrar spurningar, Birgir Kruse setti m\u00e6r \u00edsv. research til eina grein, hann skuldi skriva um interneti\u00f0, heimas\u00ed\u00f0ur og privatl\u00edv \u00ed apr\u00edl 2006.\u00a0Hetta var\u00f0 skriva\u00f0 langt \u00e1\u00f0renn Facebook var til&#8230; men ta\u00f0 vit tosa um, passar r\u00e6ttiliga v\u00e6l til Facebook konsepti\u00f0 onkusvegna. \u00c1hugavert at lesa n\u00fa n\u00f8kur \u00e1r seinni. 1. Hv\u00ed f\u00f3r &hellip; <\/p>\n<p><a class=\"more-link btn\" href=\"https:\/\/heinesen.info\/wp\/blog\/2008\/09\/18\/at-vera-sjonligur-a-internetinum-er-tad-gott-ella-ringt\/\">Continue reading<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[8,39],"tags":[],"class_list":["post-5936","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-foeroyskt","category-midlar-samskifti","item-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5936","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5936"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5936\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6296,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5936\/revisions\/6296"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5936"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5936"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/heinesen.info\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5936"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}